|
| MK |
| 2014 |
| Одберете член од Конвенцијата |
| Член |
| Член 46 - Отежнувачки околности |
|
Страните ги преземаат потребни законодавни или други мерки за да обезбедат следниве околности, доколку веќе не претставуваат дел од составните елементи на кривичното дело, за да може, во согласност со релевантните одредби на националното законодавство, да се сметаат како отежнувачки околности при одредување на санкцијата во однос на кривичните дела утврдени во согласност со оваа Конвенција: а. Кривичното дело е извршено врз поранешен или сегашен сопружник односно партнер во согласност со националното законодавство, од страна на член на семејството, лице кое живее заедно со жртвата или лице кое го злоупотребило својот авторитет; б. Кривичното дело, односно сродните дела биле повторувани; в. Кривичното дело е извршено врз лице кое било ранливо заради определени околности;v г. Кривичното дело е извршено врз или во присуство на дете; д. Кривичното дело е извршено од двајца или повеќе луѓе што постапувале заедно; ѓ. На кривичното дело му претходело или е извршено со екстремно ниво на насилство; е. Кривичното дело е извршено со употреба или со закана од оружје; ж. Кривичното дело резултирало со тешка физичка или психичка последица за жртвата; з. Сторителот бил претходно осудуван за дела од слична природа. |
|
0 - Прашањето не е регулирано со Закон / политиката или постоечката регулатива е многу далеку од стандардот на Конвенцијата (стандардот од Конвенцијата се смета за минимум стандард) 1 - Постои регулатива ама не е постигнат стандардот на Конвенцијата ( во решавање и во примена) 2 - Постигнат стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решавање 3 - Постигнување на стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решение и во примената. 4 - Прашањето во државата е решено над стандардите на Конвенцијата на Совет на Европа |
||
| Генерална проценка на членот 46 Отежнувачки околности | ||
| Подредување помеѓу државите на членот 46 Отежнувачки околности | ||
| ПРАШАЊА |
| a. Образложете дали некоја од наведените околности се конститутивен елемент на казнивото дело. Набројте ги отежнувачки/олеснителни околности кои се пропишани со закон или друг правен документ (правилник, протокол и сл.). Дали наведените околности се дел од некоја претходна процена на сериозноста на делото која ја спроведуваат органите за спроведување на законот, судот, или сл.? |
|
Одговор: Во чл. 122, т. 24 од КЗ е дефинирано семејното насилство и природата на односот на сторителот со жртвата на семејно насилство. Следните кривичните дела експлицитно го инкриминираат како квалификаторен елемент дејството на извршување на основното дело кога е сторено при вршење на семејно насилство. Тоа се: 1. Убиство, член 123, став 2, т.2 2. Убиство на миг, чл.125 3. Телесна повреда, член 130, став 2 4. Тешка телесна повреда, член 131, став 2 и 6 5. Присилба, член 139, став 2 6. Противправно лишување од слобода, член 140, став 2 7. Загрозување на сигурноста, член 144, став 2 8. Полов напад врз малолетник кој не наполнил 14 години, член 188, став 2 9. Посредување во вршење проституција, член 191, став 4 |
| a. Образложете дали некоја од наведените околности се конститутивен елемент на казнивото дело. Набројте ги отежнувачки/олеснителни околности кои се пропишани со закон или друг правен документ (правилник, протокол и сл.). Дали наведените околности се дел од некоја претходна процена на сериозноста на делото која ја спроведуваат органите за спроведување на законот, судот, или сл.? |
|
Одговор: Во чл. 122, т. 24 од КЗ е дефинирано семејното насилство и природата на односот на сторителот со жртвата на семејно насилство. Следните кривичните дела експлицитно го инкриминираат како квалификаторен елемент дејството на извршување на основното дело кога е сторено при вршење на семејно насилство. Тоа се: 1. Убиство, член 123, став 2, т.2 2. Убиство на миг, чл.125 3. Телесна повреда, член 130, став 2 4. Тешка телесна повреда, член 131, став 2 и 6 5. Присилба, член 139, став 2 6. Противправно лишување од слобода, член 140, став 2 7. Загрозување на сигурноста, член 144, став 2 8. Полов напад врз малолетник кој не наполнил 14 години, член 188, став 2 9. Посредување во вршење проституција, член 191, став 4 Во поглед на повторувањето на кривичното дело македонскиот КЗ го познава институтот стек и продолжено кривично дело. Со чл. 44 е регулиран стекот на кривични дела, додека продолжено кривично дело е уредено со чл.45 од КЗ. Одредбите имаат општо важење за сите кривични дела. За кривичните дела на семејно насилство особено е релевантен став 1 од чл.45. На сторителот кој со умисла ќе изврши две или повеќе временски поврзани дејствија што претставуваат повеќекратно остварување на исто дело, искористувајќи ист траен однос, исти прилики или други слични околности, судот ќе му изрече единствена казна во границите на казната пропишана за тоа дело. Извршувањето на кривични дела од повеќе лица е регулирано со чл. 22-соизвршителство, чл. 23 – поттикнување и чл.24 - помагање. При одмерување на казната судот се води од одредбата содржана во чл. 25. Член 22 - Соизвршителство Ако две или повеќе лица, со учество во дејство на извршување или со друг особен придонес кон извршувањето на делото, заеднички сторат кривично дело, секое од нив ќе се казни со казната пропишана за тоа дело. Член 25 - Граници на кривичната одговорност и на казнивоста на соучесниците (1) Соизвршителот е кривично одговорен во границите на својата умисла или небрежност, а поттикнувачот и помагачот – во границите на нивната умисла. Во поглед на отежнувачки и олеснителните околности при одмерување на казната, одредбата содржана во чл. 39 има општо важење при одмерување на казната за секое кривично дело. Одредбата содржи отворена листа на отежнувачки и олеснителни околности кои што влијаат на казната: степенот на кривичната одговорност, побудите од кои е сторено делото, јачината на загрозувањето или повредата на заштитното добро, околностите под кои е сторено делото, придонесот на жртвата во извршувањето на делото, поранешниот живот на сторителот, неговите лични прилики и неговото однесување по стореното кривично дело, како и други околности што се однесуваат на личноста на сторителот. Кога делото е сторено во поврат, судијата посебно мора да ги има предвид следните околности при одмерување на казната: дали поранешното дело е од ист вид како и новото дело, дали делата се сторени од исти побуди и колку време поминало од поранешната пресуда, односно од издржаната или простената казна. Во ставот 5 се содржани дискриминаторски основи за извршување на кривично дело, што претставува отежнувачка околност, но листата на основи е затворена. Посебно значење има ставот 6 кој го обврзува судијата при изрекување на парична казна да ја има предвид имотната состојба на сторителот и неговите семејни обврски, но не воспоставува обврска за судијата да го зeме предвид и влијанието од изречената парична казна врз добросостојбата на жртвата на семејно насилство. Одредбите кои се однесуваат на отежнувачки околности при одмерување на санкцијата за делата опфатени со Конвенцијата не се исклучени од КЗ и во најголем дел имаат општо важење за сите кривични дела при одмерувањето на санкцијата, а кај 9 кривични дела претставува квалификаторен елемент ако дејството на извршување на основното дело е сторено при вршење семејно насилство. |
| б. Дали е спроведено истражување за да се идентификуваат најчестите отежнувачки околности во судската практика? Ако е спроведено истражување, наведете ги клучните наоди и препораки. |
| Одговор: Не е спроведено истражување за најчестите отежнувачки околности во судската практика. |
| б. Дали е спроведено истражување за да се идентификуваат најчестите отежнувачки околности во судската практика? Ако е спроведено истражување, наведете ги клучните наоди и препораки. |
| Одговор: Не е спроведено истражување за најчестите отежнувачки околности во судската практика. |